Nộp đơn ly hôn ở tỉnh khác được không?

Nộp đơn ly hôn ở tỉnh khác được không? Pháp luật có cho phép vợ chồng được ly hôn ở tỉnh khác với tỉnh có nơi đăng ký thường trú không là một trong những vấn đề khiến nhiều cặp vợ chồng muốn ly hôn đau đầu là sẽ nộp đơn ly hôn ở đâu?

Vợ chồng làm thủ tục ly hôn ở tỉnh khác được không?

Khi hai vợ chồng chọn hình thức ly hôn thuận tình tức là đã thoả thuận được với nhau về các vấn đề: Chấm dứt quan hệ hôn nhân giữa hai người, phân chia tài sản chung, nuôi dưỡng, chăm sóc con, giải quyết nợ chung (nếu có).

Bởi vậy, dù sống ở hai nơi khác nhau nhưng hai bạn hoàn toàn có quyền ly hôn thuận tình.

Ngoài ra, căn cứ điểm h khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, khi vợ chồng ly hôn thuận tình, Toà án có thẩm quyền giải quyết là Toà án của một trong hai bên vợ chồng cư trú hoặc làm việc nếu hai vợ chồng có nơi cư trú/làm việc khác nhau. Nếu hai vợ, chồng có nơi cư trú giống nhau thì nộp tại Toà án nhân dân cấp huyện của nơi đó.

Như vậy, nếu hai bạn hiện đang sống ở hai tỉnh khác nhau thì có thể thỏa thuận nộp đơn ly hôn thuận tình tại nơi cư trú hoặc làm việc của một trong hai bên.

Nộp đơn ly hôn ở xã hay huyện?

Khoản 14 Điều 3 Luật Hôn nhân và Gia đình nêu rõ: Ly hôn là việc chấm dứt quan hệ vợ chồng theo bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật của Tòa án.

Theo quy định này, việc ly hôn của hai vợ chồng chỉ được pháp luật công nhận khi có bản án hoặc quyết định có hiệu lực pháp luật của Tòa án.

Do đó, thẩm quyền giải quyết việc chấm dứt quan hệ vợ, chồng (ly hôn) thuộc về Tòa án nhân dân.

Đồng thời, theo khoản 1 Điều 28 và khoản 2 Điều 29 Bộ luật Tố tụng dân sự, tranh chấp và yêu cầu về hôn nhân và gia đình thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án gồm ly hôn, yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn.

Giải quyết ly hôn không thuộc thẩm quyền của UBND cấp xã hoặc cấp huyện. Do đó, khi bạn và vợ muốn ly hôn thì phải nộp đơn tại Tòa án mà không phải tại UBND cấp xã hay UBND cấp huyện.

Thuận tình ly hôn thì nộp đơn ở đâu?

Theo khoản 2 Điều 29 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn, thỏa thuận nuôi con, chia tài sản thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án.

Đồng thời, theo điểm B khoản 2 Điều 35 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án có thẩm quyền giải quyết ly hôn thuận tình là Tòa án nhân dân cấp huyện.

Riêng yêu cầu ly hôn thuận tình mà vợ/chồng ở nước ngoài/cần phải ủy thác tư pháp cho cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, cho Tòa án, cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài thì không thuộc thầm quyền của Tòa án cấp huyện mà là của Tòa án cấp tỉnh (căn cứ khoản 3 Điều 35 và điểm c khoản 1 Điều 37 Bộ luật Tố tụng dân sự).

Không chỉ vậy, điểm H khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự nêu rõ:

Tòa án nơi một trong các bên thuận tình ly hôn, thỏa thuận nuôi con, chia tài sản khi ly hôn cư trú, làm việc có thẩm quyền giải quyết yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn, thỏa thuận nuôi con, chia tài sản khi ly hôn;

– Tòa án cấp huyện tại nơi cư trú của một trong hai bên vợ, chồng. Việc quyết định nộp tại Tòa án cấp huyện nơi cư trú của vợ hay của chồng do vợ, chồng bạn tự thỏa thuận với nhau.

– Tòa án cấp tỉnh: Ly hôn thuận tình khi vợ, chồng ở nước ngoài hoặc cần phải ủy thác tư pháp.

Đơn phương ly hôn nộp đơn ở đâu?

Cũng như ly hôn thuận tình, Tòa án nhân dân cấp huyện cũng có thẩm quyền giải quyết ly hôn đơn phương. Tuy nhiên, trong trường hợp đơn phương ly hôn, vì đây là yêu cầu của một bên nên pháp luật đã quy định cụ thể Tòa án có thẩm quyền giải quyết.

Cụ thể, theo điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án nơi bị đơn (người bị yêu cầu ly hôn đơn phương) cư trú, làm việc có thẩm quyền giải quyết ly hôn đơn phương.

Khi bạn muốn ly hôn đơn phương thì có thể nộp đơn ly hôn tại nơi cư trú hoặc làm việc của chồng bạn.

Ngoài ra, theo khoản 1 Điều 11 Luật Cư trú năm 2020, nơi cư trú gồm nơi thường trú hoặc nơi tạm trú. Do đó, bạn có thể nộp đơn ly hôn tại nơi thường trú hoặc nơi tạm trú của chồng bạn.

– Chồng bạn thuê nhà trọ ở Hà Nội và có đăng ký tạm trú tại đây thì bạn có thể nộp đơn tại Tòa án nhân dân quận/huyện tại nơi ở Hà Nội.

– Chồng bạn thuê nhà trọ tại Hà Nội nhưng không tạm trú tại Hà Nội và có hộ khẩu thường trú tại Hải Phòng thì bạn phải về Tòa án huyện ở Hải Phòng để nộp đơn ly hôn đơn phương.

Nộp đơn ly hôn ở nơi cư trú hay nơi đăng ký kết hôn?

Nhiều người nhầm tưởng rằng đăng ký kết hôn ở đâu thì nộp đơn ly hôn tại đó. Tuy nhiên, đây là quan niệm hoàn toàn sai lầm. UBND cấp xã là nơi có thẩm quyền đăng ký kết hôn cho bạn nhưng Tòa án mới là cơ quan có thẩm quyền giải quyết ly hôn cho hai vợ, chồng.

Do đó, khi muốn ly hôn, dù thuận tình hay đơn phương thì bạn không nộp đơn ly hôn tại UBND xã (dù là xã của vợ bạn hay xã của bạn).

Nếu muốn ly hôn, thì tùy vào hình thức ly hôn để chọn Tòa án có thẩm quyền như sau:

Ly hôn đơn phương: Tòa án cấp huyện nơi cư trú/làm việc của vợ bạn.

Ly hôn thuận tình: Tòa án cấp huyện do hai bên vợ, chồng tự thỏa thuận.

Nộp đơn ly hôn ở nơi tạm trú được không?

Như phân tích ở trên, khi ly hôn thuận tình, hai vợ chồng có thể thỏa thuận Tòa án cấp huyện nơi một trong hai bên cư trú, làm việc; ly hôn đơn phương là Tòa án cấp huyện nơi bị đơn cư trú, làm việc.

Trong khi đó, cư trú theo Luật Cư trú bao gồm nơi thường trú hoặc nơi tạm trú. Vì vậy, vợ, chồng hoàn toàn có quyền nộp đơn ly hôn tại Tòa án nơi tạm trú của vợ hoặc của chồng hoặc của cả hai vợ chồng (nếu cùng một nơi cư trú).

Không biết nơi ở hiện tại của chồng, nộp đơn ly hôn ở đâu?

Khi không biết nơi cư trú của chồng bạn mà bạn đang muốn làm thủ tục ly hôn đơn phương thì bạn có thể nộp đơn theo quy định tại Điều 40 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 như sau:

– Không biết nơi cư trú, làm việc của chồng: Bạn có thể yêu cầu Tòa án nơi chồng bạn ở cuối cùng hoặc nơi vợ chồng bạn có tài sản giải quyết.

– Nếu chồng bạn không có nơi cư trú, làm việc ở Việt Nam: Bạn có thể yêu cầu Tòa án nơi mình cư trú, làm việc giải quyết.

Ngoài ra, nếu chồng bạn mất tích và không xác định được nơi cư trú thì bạn phải gửi đơn đến Tòa nơi chồng bạn cư trú cuối cùng để tuyên bố người này mất tích.

Sau khi nhận được quyết định tuyên bố chồng bạn mất tích, bạn có thể nộp đơn ly hôn đơn phương tới Tòa án nơi chồng bạn cư trú, làm việc cuối cùng.

5/5 - (4 bình chọn)

Tác giả

  • Ls. Trần Hồng Mạnh

    Luật sư Trần Hồng Mạnh là Giám đốc Công ty Luật TNHH Sunny/ Đoàn luật sư Thành phố Hà Nội. Luật sư có 15 năm kinh nghiệm trong các lĩnh vực Hình sự, Dân sự, Hành chính; là luật sư chuyên nghiệp hoạt động tranh tụng tại các cấp tòa. Phương châm làm việc của Luật sư Trần Hồng Mạnh là: TRÁCH NHIỆM - SÁNG TẠO - HIỆU QUẢ.