Luật chia tài sản ly hôn có yếu tố nước ngoài

Chia tài sản ly hôn có yếu tố nước ngoài và các nghĩa vụ chung trong thời kỳ hôn nhân được xác định như nào? Khó khăn khi phân chia tài sản ly hôn có yếu tố nước ngoài là gì? Trong bài viết này, Luật Sunny sẽ giải đáp thắc mắc của các bạn về vấn đề chia tài sản ly hôn có yếu tố nước ngoài theo quy định hiện hành.

Cơ sở pháp lý

  • Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014;
  • Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
  • Công văn số 253/TANDTC-PC.

Ly hôn có yếu tố nước ngoài

Theo Điều 127 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định về ly hôn có yếu tố nước ngoài như sau:

  • Việc ly hôn giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài, giữa người nước ngoài với nhau thường trú ở Việt Nam được giải quyết tại cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam theo quy định của Luật này.
  • Trong trường hợp bên là công dân Việt Nam không thường trú ở Việt Nam vào thời điểm yêu cầu ly hôn thì việc ly hôn được giải quyết theo pháp luật của nước nơi thường trú chung của vợ chồng; nếu họ không có nơi thường trú chung thì giải quyết theo pháp luật Việt Nam.
  • Việc giải quyết tài sản là bất động sản ở nước ngoài khi ly hôn tuân theo pháp luật của nước nơi có bất động sản đó.

Như vậy, việc ly hôn có yếu tố nước ngoài sẽ được giải quyết tại cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam và do đó việc giải quyết tài sản khi ly hôn có yếu tố nước ngoài cũng thuộc về cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam. Trừ tài sản là bất động sản (nhà, đất) ở nước khác khi ly hôn sẽ tuân theo pháp luật của nước đó.

Nguyên tắc phân chia tài sản ly hôn có yếu tố nước ngoài

Vợ chồng khi ly hôn có quyền tự thỏa thuận với nhau về toàn bộ các vấn đề, trong đó có cả việc phân chia tài sản.

Trường hợp vợ chồng không thỏa thuận được mà có yêu cầu thì Tòa án phải xem xét, quyết định việc áp dụng chế độ tài sản của vợ chồng theo luật định, tùy từng trường hợp cụ thể mà Tòa án xử lý theo nguyên tắc như sau:

  • Tài sản chung của vợ chồng thường sẽ được chia đôi, nhưng khi giải quyết Tòa án có xem xét hoàn cảnh của mỗi bên, tình trạng tài sản, công sức đóng góp của mỗi bên vào việc tạo lập, duy trì, phát triển tài sản này.
  • Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động có thu nhập.
  • Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập.
  • Bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của vợ, con chưa thành niên hoặc đã thành niên bị tàn tật, mất năng lực hành vi dân sự, không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.
  • Yếu tố lỗi của mỗi bên khi có hành vi vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng: ngoại tình, bạo lực.
  • Trong trường hợp có sự sáp nhập, trộn lẫn giữa tài sản riêng với tài sản chung mà vợ, chồng có yêu cầu chia tài sản ly hôn thì được thanh toán phần giá trị tài sản của mình đóng góp vào khối tài sản đó, trừ trường hợp vợ chồng có thỏa thuận khác.
  • Tài sản chung của vợ chồng được chia bằng hiện vật hoặc theo giá trị, bên nào nhận phần tài sản bằng hiện vật có giá trị lớn hơn phần mình được hưởng thì phải thanh toán cho bên kia phần giá trị chênh lệch.
chia tài sản ly hôn có yếu tố nước ngoài
Nguyên tắc chia tài sản ly hôn có yếu tố nước ngoài gồm những gì?

Nguyên tắc chịu trách nhiệm về nghĩa vụ tài sản chung của vợ chồng khi ly hôn

Khi chia tài sản chung của vợ chồng khi ly hôn có yếu tố nước ngoài, Tòa án phải xác định vợ, chồng có quyền, nghĩa vụ về tài sản với người thứ ba hay không để đưa người thứ ba vào tham gia tố tụng với tư cách người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.

Trường hợp vợ, chồng có quyền, nghĩa vụ về tài sản với người thứ ba mà họ có yêu cầu giải quyết thì Tòa án phải giải quyết khi chia tài sản chung của vợ chồng. Nguyên tắc chịu trách nhiệm về nghĩa vụ tài sản chung của vợ chồng xác định như sau:

  • Nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch do vợ chồng cùng thỏa thuận xác lập, nghĩa vụ bồi thường thiệt hại mà theo quy định của pháp luật vợ chồng cùng phải chịu trách nhiệm;
  • Nghĩa vụ do vợ hoặc chồng thực hiện nhằm đáp ứng nhu cầu thiết yếu của gia đình;
  • Nghĩa vụ phát sinh từ việc chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản chung;
  • Nghĩa vụ phát sinh từ việc sử dụng tài sản riêng để duy trì, phát triển khối tài sản chung hoặc để tạo ra nguồn thu nhập chủ yếu của gia đình;
  • Nghĩa vụ bồi thường thiệt hại do con gây ra mà theo quy định của Bộ luật dân sự thì cha mẹ phải bồi thường;
  • Nghĩa vụ khác theo quy định của các luật có liên quan.

Thẩm quyền phân chia tài sản ly hôn có yếu tố nước ngoài

Cơ quan có thẩm quyền phân chia tài sản ly hôn có yếu tố nước ngoài là Tòa án có thẩm quyền giải quyết vụ việc ly hôn của bạn.

Về thẩm quyền theo cấp Tòa án quy định những vụ việc ly hôn có yếu tố nước ngoài (có một bên ở nước ngoài hoặc tài sản ở nước ngoài) thì thẩm quyền giải quyết thuộc Tòa án nhân dân cấp Tỉnh/Thành phố trực thuộc trung ương giải quyết.

Tòa án nhân dân cấp huyện nơi cư trú của công dân Việt Nam có thẩm quyền giải quyết việc ly hôn, các tranh chấp về quyền và nghĩa vụ của vợ chồng, cha mẹ và con giữa công dân Việt Nam cư trú ở khu vực biên giới với công dân của nước láng giềng cùng cư trú ở khu vực biên giới với Việt Nam theo quy định của Bộ luật này và các quy định khác của pháp luật Việt Nam.

Về thẩm quyền Tòa án theo lãnh thổ thì thẩm quyền Tòa án theo lãnh thổ đối với tranh chấp về hôn nhân và gia đình được xác định là Tòa án nơi bị đơn cư trú, làm việc, nếu bị đơn là cá nhân hoặc nơi bị đơn có trụ sở, nếu bị đơn là cơ quan, tổ chức.

Trong trường hợp không biết nơi cư trú, làm việc, trụ sở ở Việt Nam thì bạn có thể yêu cầu Tòa án nơi bị đơn cư trú, làm việc, có trụ sở cuối cùng hoặc nơi bị đơn có tài sản giải quyết. Nếu bị đơn không có nơi cư trú, làm việc, trụ sở ở Việt Nam thì bạn có thể yêu cầu Tòa án nơi mình cư trú, làm việc, có trụ sở giải quyết.

5/5 - (1 bình chọn)

Tác giả

  • Ls. Trần Hồng Mạnh

    Luật sư Trần Hồng Mạnh là Giám đốc Công ty Luật TNHH Sunny/ Đoàn luật sư Thành phố Hà Nội. Luật sư có 15 năm kinh nghiệm trong các lĩnh vực Hình sự, Dân sự, Hành chính; là luật sư chuyên nghiệp hoạt động tranh tụng tại các cấp tòa. Phương châm làm việc của Luật sư Trần Hồng Mạnh là: TRÁCH NHIỆM - SÁNG TẠO - HIỆU QUẢ.